Drenaj

Drenaj, tarım arazisinde toprak yüzeyinde veya kök bölgesinde biriken fazla suyun, açık kanallar veya toprak altına döşenen borular aracılığıyla uzaklaştırılması işlemidir. Amaç, bitki kökünün gelişimi için gerekli olan hava-su dengesini toprakta yeniden kurmaktır; çünkü kök bölgesinde uzun süre suyun birikmesi, köklerin oksijensiz kalarak zarar görmesine yol açar.

Drenaj ihtiyacı; taban suyu seviyesinin yüksek olduğu, killi ve geçirgenliği düşük topraklarda, düz veya çukur arazilerde ve aşırı sulama yapılan bölgelerde daha sık ortaya çıkar. Yetersiz drenaj, bitki kök çürümelerine, gelişme geriliğine ve verim kayıplarına neden olur; uzun vadede toprağın tuzlanmasını da hızlandırabilir, çünkü drene olamayan su buharlaştıkça içindeki tuzları toprak yüzeyinde biriktirir.

Drenaj sistemleri açık drenaj (yüzey kanalları) ve kapalı drenaj (toprak altına gömülü delikli borular) olarak iki ana grupta uygulanır. Kapalı drenaj sistemleri tarım arazisinin işlenmesini engellemediği için modern sulu tarım alanlarında tercih edilir. Drenaj projeleri genellikle sulama projeleriyle birlikte planlanır, çünkü etkin sulamanın sürdürülebilir olması için fazla suyun tahliye edilebilmesi şarttır.

İyi tasarlanmış bir drenaj sistemi, hem verim kaybını önler hem de arazinin uzun vadeli üretkenliğini korur; bu yüzden drenaj, özellikle taban suyu yüksek ovalarda sulama altyapısının ayrılmaz bir parçası olarak değerlendirilir.